• +30 210 80 56 856

Δαπάνες για συντάξεις και σύγκριση της Ελλάδας με χώρες της Ε.Ε

Το τελευταίο διάστημα ακούμε να γίνεται μεγάλη συζήτηση για το αν θα εφαρμοστούν τα ψηφισμένα μέτρα περικοπής των συντάξεων των παλαιών ασφαλισμένων από την 1η Ιανουαρίου 2019. Υπενθυμίζουμε

ότι σύμφωνα με το ν.4387/2016 η διαφορά της καταβαλλόμενης σύνταξης των παλαιών ασφαλισμένων σε σχέση με την μικρότερη σύνταξη των νέων ασφαλισμένων, η οποία καταμετρούταν ως προσωπική διαφορά, από το νέο έτος θα πρέπει να καταργηθεί. Αυτό σημαίνει ότι οι παλαιοί ασφαλιζόμενοι θα έχουν μία άμεση μείωση στις καταβαλλόμενος συντάξεις τους. Το όφελος για το Δημόσιο εκτιμάται σύμφωνα με τα στοιχειά του προϋπολογισμοί στα 2,9 δις ευρώ για το 2019 ήτοι 1,6% του ΑΕΠ.
Οι Οικονομικοί Αναλυτές της Eurobank μέσω της μελέτης «Δαπάνη για συντάξεις και κοινωνική προστασία: Πώς συγκρίνεται η Ελλάδα με τις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε.» προσπάθησαν να απαντήσουν εάν το κόστος καταβολής των συντάξεων είναι υψηλό για την οικονομία της χώρας μας σε σύγκριση με το τι δαπανούν τα υπόλοιπα Ευρωπαϊκά κράτη. Σε αυτή τη μελέτη οι αναλυτές της τράπεζας, συνέκριναν την συνολική συνταξιοδοτική δαπάνη της Ελλάδας με τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ για τα τελευταία 20 έτη και κατέληξαν σε ενδιαφέροντα συμπεράσματα.
Για δύο δεκαετίες πριν από το ξέσπασμα της Ελληνικής κρίσης χρέους, η συνταξιοδοτική δαπάνη στην Ελλάδα σημείωσε τεράστια άνοδο συνεπικουρούμενη, μεταξύ άλλων, από την ταχεία αύξηση των μισθών και τις συγκριτικά γενναιόδωρες παροχές του συνταξιοδοτικού συστήματος. Σε σύγκριση με τις άλλες δύο οικονομίες της ευρωζώνης με τις δυσμενέστερες δημογραφικές προοπτικές, ο ετήσιος ρυθμός αύξησης της συνταξιοδοτικής δαπάνης στην Ελλάδα την περίοδο 1991 – 2009 ανήλθε κατά μέσο όρο σε 8,3% σε σχέση με 3,8% στην Ιταλία και 3,6% στη Γερμανία. Το συνολικό αποτέλεσμα 20ετίας ανέρχεται κοντά στο 150%.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για το 2014 σε κάθε δικαιούχο σύνταξης στην Ελλάδα αντιστοιχούσαν μόνο 1,3 εργαζόμενοι, αναλογία που αποτελεί τη χαμηλότερη στην Ε.Ε. των 28. Επιπροσθέτως, το ποσοστό εξάρτησης των ηλικιωμένων στην Ελλάδα (ο πληθυσμός ηλικίας 65 ετών και άνω προς τον πληθυσμό από 15 έως 64 ετών) εκτιμήθηκε ότι θα αυξηθεί σημαντικά τα επόμενα χρόνια, φτάνοντας το 2060 επίπεδα σημαντικά υψηλότερα από το μέσο όρο της Ε.Ε. των 28 αλλά και των αντίστοιχων ποσοστών άλλων οικονομιών της Ε.Ε. (π.χ. Ιταλία και Γερμανία) που χαρακτηρίζονται από αρνητικές δημογραφικές τάσεις.
Το ποσοστό της συνταξιοδοτικής δαπάνης προς το ΑΕΠ αντιστοιχούσε στο 24% πριν την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων των τριών προγραμμάτων στήριξης. Με την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων το ποσοστό της συνταξιοδοτικής δαπάνης επί του ΑΕΠ υποχώρησε στο 17,1% το 2014 και 17,4% τέλος του 2016. Για να αντιληφθούμε το μέγεθος ο μέσος όρος σύμφωνα με την μελέτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκεται στο 11,1% του ΑΕΠ της Ε.Ε. και στο 12,3% της Ευρωζώνης. Οι μόνες χώρες που παρουσιάζουν μεγαλύτερο ποσοστό από την Ελλάδα είναι η Ιταλία και η Πορτογαλία.
Με βάση την ψηφισμένη μείωση εντός του 2019 η συνταξιοδοτική δαπάνη στην Ελλάδα προβλέπεται να μειωθεί μόνο κατά 1,9% την περίοδο 2013-2060, φτάνοντας το 14,3% του ΑΕΠ στο τέλος αυτής της περιόδου σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Έκθεση για τη δημογραφική γήρανση του 2015. Σημαντικός παράγοντας στην περιορισμένη βελτίωση αποτελεί και το μοντέλο γήρανσης του πληθυσμού που χρησιμοποιεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Επιπλέον σύμφωνα με στοιχεία του ΔΝΤ, η μέση σύνταξη ως ποσοστό του μέσου μισθού στην Ελλάδα παραμένει στο 65%, σημαντικά υψηλότερη συγκριτικά με εκείνη της Γερμανίας που αντιστοιχεί στο 39%.
Τέλος παρόλο που στην Ελλάδα η συνταξιοδοτική δαπάνη σε ονομαστικούς όρους μειώθηκε σημαντικά (-9,1%) την περίοδο 2010-2014, άλλες χώρες της Ε.Ε. που αντιμετώπισαν μικρότερη δημοσιονομική πίεση επίσης εφάρμοσαν μειώσεις στις ονομαστικές συντάξεις την ίδια περίοδο όπως η Τσεχία -0,7%, η Ολλανδία -2,6% καθώς και η Ουγγαρία -10,8%.
Στην τελευταία, πριν την ολοκλήρωση του προγράμματος, αξιολόγησή του για το Ελληνικό συνταξιοδοτικό το ΔΝΤ, σημειώνει ότι η πιο πρόσφατη μεταρρύθμιση που εφαρμόστηκε το 2015-16 κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση εξαλείφοντας ορισμένες στρεβλώσεις και μειώνοντας το κόστος. Ωστόσο υπολείπεται των παρεμβάσεων που απαιτούνται για τον εξορθολογισμό του συστήματος και την παροχή ισχυρών κινήτρων για εργασία και συνεισφορά στο σύστημα, ενώ ενέχει σημαντικούς κινδύνους ως προς την εφαρμογή της. Ως εκ τούτου, το Ταμείο καλεί τις αρχές όχι μόνο να εφαρμόσουν πλήρως την πρόσφατη μεταρρύθμιση αλλά και να τη συμπληρώσουν με επιπρόσθετες μεταρρυθμίσεις για την αντιμετώπιση των εναπομεινάντων στρεβλώσεων.
Οι εξειδικευμένοι Σύμβουλοι επιχειρήσεων της Financial Factor Consulting με την πολυετή εμπειρία τους βρίσκονται πάντα δίπλα στην Ελληνική επιχείρηση υποστηρίζοντας την σε όλα της τα σχέδια, ανεξαρτήτως μεγέθους, είτε αφορούν την καθημερινότητα της είτε την Στρατηγική της στόχευση.
Επιμέλεια Δονάτος Ι. Πετράτος
Financial Factor Consulting
Τμήμα Αναλύσεων
www.ffc.gr

Άρθρα μας


Λεωφ. Κηφισίας 166, Μαρούσι
+30 210 80 56 859
  • Greek (GR)
  • English (UK)